Παιδιά και νυχτερινός τρόμος: μία διαδεδομένη παιδική διαταραχή ύπνου

Ο νυχτερινός τρόμος αποτελεί μία από τις συχνότερες παραϋπνικές διαταραχές ύπνου της βρεφικής και παιδικής ηλικίας. Εμφανίζεται συνήθως στην προσχολική, νηπιακή ηλικία και κατά τα χρόνια του δημοτικού σε ποσοστό περίπου 5% των παιδιών. Ο νυχτερινός τρόμος συμβαίνει κατά τις πρώτες ώρες ύπνου, που ο ύπνος είναι βαθύς και πρόκειται για ξυπνήματα του παιδιού μέσα στη νύχτα που αρκετοί γονείς συγχέουν με εφιάλτες ή συμπεριφορικά ξεσπάσματα των παιδιών, αλλά δεν είναι. Ο νυχτερινός τρόμος είναι ένα φαινόμενο που ανησυχεί και αγχώνει αρκετούς γονείς, γιατί το παιδί τους βρίσκεται σε μεγάλη αναταραχή και δεν μπορούν να το βοηθήσουν ούτε να το ξυπνήσουν.

Τι είναι ο νυχτερινός τρόμος;

Το παιδί που βιώνει τον νυχτερινό τρόμο στον ύπνο του, ξυπνά απότομα όντας πολύ τρομαγμένο και το ξύπνημά του περιλαμβάνει συνήθως αναστεναγμό, κλάμα ή ουρλιαχτό, αύξηση του καρδιακού παλμού ή της αναπνοής και έντονη εφίδρωση. Το παιδί φαίνεται πως είναι ξύπνιο έχοντας τα μάτια του ανοιχτά, αλλά στην πραγματικότητα δεν μπορεί να επικοινωνήσει με κανέναν, μη έχοντας επαφή με το περιβάλλον και μη αναγνωρίζοντας τους γονείς του, και βρίσκεται σε σύγχυση, βιώνοντας έντονο φόβο. Επίσης, μπορεί να κάνει βίαιες κινήσεις με τα πόδια και τα χέρια του ή ακόμα και να σηκωθεί όρθιο, ψάχνοντας κάτι. Ο νυχτερινός τρόμος μπορεί να διαρκέσει από λίγα λεπτά έως και 15 λεπτά και το παιδί μετά το πέρασμα του επεισοδίου μπορεί να ξανακοιμηθεί και την επόμενη μέρα δεν θα θυμάται τίποτα.

Σε τι οφείλεται ο νυχτερινός τρόμος;

Οι αιτίες που προκαλούν τον νυχτερινό τρόμο στον ύπνο είναι ακόμα άγνωστες, αλλά έχουν συνδεθεί με το άγχος, την απουσία των γονιών, κάποια κρίση στο οικογενειακό περιβάλλον, την έλλειψη ύπνου, την υπερβολική κόπωση, τη γεμάτη κύστη, το νέο περιβάλλον ή τον πυρετό. Επίσης, μπορεί να συνδέονται με την ανάπτυξη του παιδιού και συνήθως δεν αντανακλούν κάποιο συναισθηματικό ή ψυχολογικό πρόβλημα.

Πώς πρέπει να αντιμετωπίσουμε τον νυχτερινό τρόμο;

Οι ειδικοί συμβουλεύουν τους γονείς να μην κάνουν τίποτα όταν το παιδί τους βιώνει τον νυχτερινό τρόμο, γιατί αν πχ. προσπαθήσουν να το ξυπνήσουν, μπορούν να κάνουν το επεισόδιο χειρότερο. Θα πρέπει να παραμένουν ήρεμοι και ψύχραιμοι και να μην αγγίζουν το παιδί ή να μην προσπαθήσουν να το αγκαλιάσουν ή να το σηκώσουν. Θα πρέπει να είναι όμως δίπλα του για να βεβαιωθούν πως δεν θα χτυπήσει από τις απότομες κινήσεις που κάνει και να περιμένουν υπομονετικά να τελειώσει ο νυχτερινός τρόμος και το παιδί να αποκοιμηθεί. 

Για την αποφυγή του νυχτερινού τρόμου καλό είναι να ακολουθούνται τα παρακάτω βήματα:

• Να αποφεύγετε το παιδί σας να τρώει βαριά γεύματα πριν κοιμηθεί.
• Να μην έρχεται σε επαφή με ηλεκτρονικά παιχνίδια και οθόνες πριν τον ύπνο του.
•  Να ακολουθείτε ένα σταθερό πρόγραμμα ύπνου και το παιδί να ξεκουράζεται επαρκώς.

Ο νυχτερινός τρόμος συνήθως υποχωρεί από μόνος του και δεν προκαλεί κάποια αναπτυξιακή ή ψυχολογική βλάβη στα παιδιά. Όταν όμως επιμένει ακόμα και σε μεγαλύτερη ηλικία ή οφείλεται σε κάποια υποκείμενη πάθηση ή χτύπημα στο κεφάλι ή προκαλεί κακή ποιότητα ύπνου, με αποτέλεσμα το παιδί να νιώθει υπνηλία μέσα στη μέρα ή ακόμα και αν σας προβληματίζει κάτι στη συμπεριφορά του, τότε καλό είναι να απευθυνθείτε στον γιατρό σας.